Jeśli nie użyjesz geolokalizacji to biuro ustawione będzie na: Warszawa

  • Wyłudzenia VAT
  • Maciej Gorczak Ekspert Podatkowy
  • Wyłudzenia VAT

Wyłudzenia VAT

Ponad 80 % ujawnionych uszczupleń podatkowych w ostatnich latach dotyczy wyłudzeń podatku VAT. Eksperci prawa podatkowego i prawa karnego-skarbowego z naszej kancelarii od wielu lat doradzają w tych trudnych sprawach

Na czym polegają wyłudzenia VAT?

Wyłudzenia VAT - Art. 76 KKS, to obecnie jedne z najbardziej popularnych przestępstw podatkowych. Dlatego ich ściganie to aktualnie priorytet organów skarbowych, które wprowadzają nowe metody ich wykrywania i eliminacji. Ministrestwo Finansów na swoich stronach w wyjaśnieniach i komunikatach z zakresu VAT bardzo często informuje o zagrożeniach związanych z wyłudzeniami VAT (np. wyłudzenia VAT w obrocie olejem rzepakowym, wyłudzenia VAT w obrocie towarami spożywczymi). Organy skarbowe prowadzą w ostatnim czasie, szczególnie od początku 2017 r. bardzo intensywne działania związane z nieprawidłowym rozliczaniem VATu mające na celu wykrywanie i zapobieganie wyłudzeniom w tym podatku. 

Eksperci podatkowi w Kancelarii Adwokackiej | ŻAKIEWICZ ADWOKACI

Eksperci Podatkowi w Kancelarii Adwokackiej

Adwokat Maciej Górczak i Doradca Podatkowy Kamil Maciejuk postarają się przybliżyć i wyjaśnić na czym polegają wyłudzenia VAT, jakie są metody wyłudzania tego podatku, jak się bronić przed oszustami oraz jak się bronić w przypadku podejrzenia lub oskarżenia o wyłudzenie VAT. 

Jakie są metody wyłudzenia VAT?

Metody wyłudzenia VAT można podzielić na dwie grupy:

  1. Wyłudzenia VAT dotyczące podatku należnego,
  2. Wyłudzenia VAT dotyczące podatku naliczonego i zwrotu podatku.

Podatek należny to inaczej podatek, który podatnik jest obowiązany zwrócić do urzędu skarbowego. Sprzedając towary lub świadcząc usługi podatek należny obliczany jest procentowo od wartości towarów lub usług.

Podatek naliczony natomiast to podatek, który podatnik ma prawo odliczyć lub odebrać w danym okresie rozliczeniowym, a jego wysokość wynika z dokumentów zakupowych lub z wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów.

Chcesz dowiedzieć się więcej na temat podatku VAT? 

Wyłudzenia VAT mogą zatem dotyczyć bądź podatku należnego, bądź podatku naliczonego. Postaramy się wytłumaczyć i pokazać na przykładach na czym dokładnie polegają wyłudzenia VAT w danej procedurze podatkowej. 

Wyłudzenia VAT w podatku należnym

Do podstawowych form wyłudzeń VAT dotyczących podatku należnego zaliczamy:

  1. Fikcyjny Wywóz - dostawa towaru, który faktycznie nie opuszcza kraju, jest deklarowana jako dostawa wewnątrzwspólnotowa towarów lub eksport,
  2. Czynność Pozorna - deklarowana jest dostawa wewnątrzwspólnotowa towarów lub eksport, wywóz faktycznie następuje, lecz są to towary nie mające jakiejkolwiek wartości, czyli sfałszowany jest przedmiot wywozu i jego wartość,
  3. Zaniżenie Podatku Należnego - usługi świadczone na terytorium kraju są opodatkowane stawką podstawową, lecz fikcyjne jest deklarowanie jako czynność opodatkowania stawką 0% lub stawką obniżoną,
  4. Fikcyjne Miejsce Świadczenia - usługi mają miejsce świadczenia na terytorium kraju, lecz są fikcyjne deklarowanie jako wykonane poza terytorium kraju,
  5. Fikcyjny Brak Podmiotowości - deklarowanie dostawy towarów nie wymienionych w załączniku nr 11 do ustawy o podatku od towarów i usług, jako objętych „krajowym” odwrotnym obciążeniem.

Wspólną cechą tych działań jest cel w postaci uzyskania nienależnej korzyści w wysokości nie przekraczającej wysokości kwoty podatku należnego i braku zapłaty zobowiązania podatkowego, przez co mają one z istoty skutek negatywny dla dochodów budżetowych. Podmiot wykonujący te działania ma z reguły prawo do odliczenia i nie fałszuje działu D deklaracji VAT dotyczącego podatku naliczonego: podanie nieprawdy następuje w dziale C deklaracji VAT dotyczącego podatku należnego.

A.,B.,C. Fikcyjny Wywóz, Czynność Pozorna, Zaniżenie Podatku Należnego

Wyłudzenia VAT wymienione w punktach A, B i C należą do klasycznych oszustw w tym podatku, bo sprawdzenie przez uprawnione organy, czy towar opuścił kraj, zwłaszcza gdy dotyczy to dostawy wewnątrzwspólnotowej, jest na szerszą skalę po prostu obiektywnie niemożliwe. W każdym innym kraju UE można założyć – wyłącznie rejestrując – dowolną ilość fikcyjnych firm, które są pozornymi odbiorcami tych towarów. Jest to trudniejsze w przypadku eksportu towarów, lecz zjawisko to również występuje, tylko są to głównie praktyki określone w punkcie b); faktycznie został wywieziony towar nie mający jednak jakiejkolwiek wartości, ale fikcyjnie wycenia się go tak, aby stworzyć wrażenie istnienia rzeczywistej transakcji.

D. Fikcyjne Miejsce Świadczenia tzw. Odwrotne Obciążenie

Największe znaczenie mają jednak wyłudzenia VAT wymienione w punkcie D – wykorzystywanie tzw. „odwrotnego obciążenia”, czyli ustalenia miejsca świadczenia usług na rzecz podatników jako kraju miejsca siedziby działalności gospodarczej usługobiorcy lub stałego miejsca prowadzenia działalności usługobiorcy. Dochodzi tutaj do powstania fikcji, że usługa została wykonana na rzecz podmiotu mającego siedzibę (stałe miejsce prowadzenia działalności) w innym kraju, mimo że faktycznym usługobiorcą jest podmiot krajowy.

Te wyłudzenie VAT ma również swój ciąg dalszy: zagraniczny usługobiorca refakturuje te usługi na inny podmiot, tym razem mający siedzibę na terytorium kraju, czyli znów nie dochodzi do opodatkowania tych usług (nabywca wykazuje tu fikcyjny import usług, lecz podatek należny równa się podatkowi naliczonemu). Działania takie również mają wpływ na podatek dochodowy, ponieważ fikcyjnie zawyżają koszty uzyskania przychodów.

E. Fikcyjny Brak Podmiotowości

Wyłudzanie VAT wymienione w punkcie E są obecnie dość często stosowane - od dnia 1 kwietnia 2011 r. gdy objęto „krajowym” odwrotnym obciążeniem złom, potem – z dniem 1 lipca 2011 r. część odpadów, od dnia 1 października 2013 r. – stal i metale oraz surowce wtórne, a od dnia 1 lipca 2015 – telefony komórkowe, konsole do gier oraz komputery przenośne (laptopy, notebooki czy tablety). Zupełnie legalne zastosowanie tych przepisów eliminuje jakiekolwiek opodatkowanie, istotą oszustwa jest zadeklarowanie jako dostawę objętą odwrotnym obciążeniem towarów, które powinny być opodatkowane na zasadach ogólnych.

Obrona w sprawie wyłudzeń VAT

Wyłudzenia VAT w podatku naliczonym

Wyłudzenia VAT dotyczące podatku naliczonego wiążą się z istotą konstrukcji tego podatku bowiem sama jego podstawowa koncepcja – podatek naliczony oraz prawo do zmniejszenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego lub zwrot podatku naliczonego (różnicy podatku) często rodzą pokusę nadużyć.

Działania mające na celu wyłudzenie VAT dotyczące podatku naliczonego lub zwrotu podatku mają dużo większy zakres niż w przypadku wyłudzeń VAT dotyczących podatku należnego i najczęściej przyjmują następujące formy:

  1. Wystawianie faktur przez podmiot rzeczywiście istniejący, który nie wykonał czynności, która to czynność miała w rzeczywistości miejsce, lecz podatnikiem był ktoś inny,
  2. Wystawianie faktur z tytułu czynności, które obiektywnie w ogóle nie miały miejsca,
  3. Wystawianie faktur przez podmiot całkiem fikcyjny, który powstał tylko po to, aby wystawić te dokumenty,
  4. Wystawianie faktur i dokumentów celnych na czynność pozorną, czyli obiektywnie istniejącą, ale ukrywającą inne zdarzenie, które było w rzeczywistości inną transakcją,

Chcesz dowiedzieć się więcej o pustych fakturach czy nierzetelnych fakturach?

Wspólną cechą tych działań jest cel w postaci uzyskania nienależnej korzyści polegającej na podwyższeniu podatku VAT naliczonego do odliczenia co wiąże się ze zmniejszeniem lub brakiem zapłaty zobowiązania podatkowego, bądź też wystąpieniem nadpłaty i zwrotem podatku. Podmiot wykonujący te działania podaje nieprawdę w dziale D deklaracji VAT dotyczącego podatku naliczonego.

A. Faktury nierzetelne

Wyłudzenia VAT wymienione w punkcie A należą do najbardziej powszechnych: faktycznie istniejący podmiot wystawia faktury, które dokumentują czynności obiektywnie mające miejsce, ale wykonał je ktoś zupełnie inny, będący podatnikiem z tego tytułu. Czyli towar był w rzeczywistości dostarczony albo usługa została wykonana, ale nieprawdę potwierdza ten podmiot, który wystawia faktury na „pokrycie” tej czynności. Jest wiele motywów dla tych działań: zakup towarów, które pochodzą z kradzieży lub nieopodatkowanego obrotu, wzajemna pomoc w fakturowaniu obcych dostaw przez tych, którzy też nie fakturują swoich obrotów, lecz potrzebują coś zadeklarować, aby zażądać odliczenia.

B. Faktury Puste

Wyłudzenia VAT wymienione w punkcie B polegają zafakturowaniu czynności które nie zostały wykonane. Dotyczy to głównie usług niematerialnych np. usług zarządzania, usług doradczych, czy usług wsparcia działalności gospodarczej. Rzeczywiście istniejące firmy, oprócz wykonywania usług dla kontrahentów, wystawiają tzw. puste faktury w których podatek naliczony zostaje odliczony przez podmiot otrzymującą taką fakturę.

C. Faktury Wystawione przez Fikcyjny Podmiot

Przypadek wyłudzenia VAT wymieniony w punkcie C określony jest potocznie jako firma-słup: tworzy się fikcyjną firmę, która wystawia fakturę. Oczywiście podmiot ten nigdy nie płaci jakichkolwiek zobowiązań podatkowych, nie składa deklaracji i albo jest firmantem czyichś czynności, ale najczęściej czynności tych nie ma w ogóle. W tej grupie firmy-słupy można rozdzielić na „słupy krajowe”, najczęściej w takim przypadku w KRS widnieją jako członkowi zarządu bezdomni, bezrobotni czy osoby, którym skradziono dowód osobisty, oraz „słupy międzynarodowe”, czyli „firmy” tworzone w egzotycznych jurysdykcjach.

D. Faktury Nierzetelne

W punkcie D wyłudzenia VAT polegają na wystawianiu faktury przez podatnika na rzeczywiście istniejącą czynność, która jednak albo nie dawałaby prawa do odliczenia lub możliwość odliczenia VAT naliczonego byłoby tylko częściowe. Zmienia się więc świadomie treść dokumentu, aby podatnik (nabywca lub usługobiorca) posługując się tym dokumentem, dokonał odliczenia lub uzyskał zwrot.

Obrona w sprawie wyłudzeń VAT

Karuzela podatkowa - Karuzela VAT

 

Kontrole podatkowe wyłudzeń VAT

Kontrole podatkowe wyłudzeń VAT są prowadzone przez Urzędy Kontroli Skarbowej i Urzędy Skarbowe w całej Polsce. W 2017 r. obserwujemy nasilenie działań tych organów.

Jakie nieprawidłowości wykrywają kontrole podatkowe?

W pierwszej kolejności kontrole podatkowe w sprawach o wyłudzenia VAT starają się udowodnić czy czynność ujęta w fakturze rzeczywiście miała miejsce lub towary zostały faktycznie dostarczone. Sytuacja ta dotyczy zarówno podatku należnego – który mógł nie zostać odprowadzony do urzędu skarbowego jak i podatku naliczonego – który zmniejsza zobowiązanie podatkowe do zapłaty lub wręcz powoduje powstanie nadpłaty w podatku VAT i w konsekwencji zwrot tego podatku przez urząd skarbowy.

Jak przebiega kontrola podatkowa? 

W tym przypadku organ podatkowy będzie starał się udowodnić, że dokumentowane fakturami czynności lub dostawy towarów faktycznie nie miały miejsca. W toku prowadzonej kontroli organy podatkowe żądać będą przedstawienia dowodów wykonania usług lub dostaw towarów ujętych w fakturach co do których powstało podejrzenie, że nie odzwierciedlają rzeczywistej transakcji. Organy mogą również przesłuchać pracowników firmy czy znają kontrahenta od którego zakupiono towar lub usługi, czy pracownicy mogą potwierdzić wykonanie usług lub dostawy towarów.

Dodatkowo organ podatkowy może zarzucić brak należytej staranności przy nawiązywaniu współpracy z kontrahentem który uczestniczy w procederze wyłudzania podatku VAT. W myśl zasady że prowadząc firmę i nawiązując współpracę z nowymi kontrahentami należy zachować ostrożność, zweryfikować czy kontrahent faktycznie prowadzi działalność poprzez sprawdzenie dokumentów rejestrowych firmy.

Polecamy sprawdzenie każdej firmy i każdego kontrahenta czy istnieje w:

  1. Wyszukiwarce CEiDG (Centralna Ewidencja i Informacja Działalności Gospodarczej zawiera informacje o osobach fizycznych prowadzących działalność gospodarczą) lub w
  2. Wyszukiwarce KRS (Krajowy Rejestr Sądowy zawiera informacje o osobach prawnych prowadzących i nieprowadzących działalność gospodarczą, np. spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, spółki akcyjne, stowarzyszenia, fundacje itd.)

Obecnie można również zweryfikować elektronicznie kontrahenta czy jest czynnym podatnikiem VAT po numerze NIP lub VAT-UE kontrahenta. Dla celów dowodowych zalecamy wydrukowanie otrzymanego wyniku wyszukiwania potwierdzającego status naszego kontrahenta jako podatnika VAT i zarchiwizowanie go. Poniżej zamieszczany odpowiednie linki. 

Polecamy sprawdzenie czy każda firma i każdy kontrahent posiadają ważny numer NIP:

  1. Dla firm i kontrahentów z Polski
    1. sprawdzenie po numerze NIP
    2. sprawdzenie czy numer NIP jest prawidłowy
  2. Dla firm i kontrahentów z krajów Unii Europejskiej można wykonać sprawdzenie po numerze VAT-UE

Kiedy organy podatkowe posiadają dowody uprawdopodabniające wyłudzenie VAT w drugiej kolejności lub równorzędnie z wszczęciem kontroli podatkowej organy podatkowe mogą wszcząć kontrolę skarbową.

Kontrole podatkowe w sprawie wyłudzeń VAT

Jak bronić SIĘ w sprawie podatkowej oraz karno-skarbowej dotyczącej wyłudzenia podatku VAT?

W toku kontroli dotyczącej wyłudzenia podatku VAT organy podatkowe mogą zażądać przedstawienia dowodów wykonania usług lub dostarczenia towarów. Dowodami takimi są nie tylko faktury ale również specyfikacje załączone do faktur, umowy zawarte pomiędzy podmiotami, dokumenty poświadczające wykonanie usług w szczególności o charakterze niematerialnym np. korespondencja mailowa, wszelkie prezentacje, konspekty, opinie, wszystkie inne dowody potwierdzające wykonanie usług, w przypadku dostaw towarów dokumentami takimi są np. dokumenty dostaw podpisane przez wystawcę/odbiorcę towaru, dowodu wydania/przyjęcia towaru do magazynu, zamówienia czy korespondencja w tej sprawie.

5 Porad Prawnych dla Podejrzanego i Oskarżonego o Przestępstwo Skarbowe.

Oprócz przedstawienia dowodów wskazanych powyżej nie należy zapomnieć o udowodnieniu przed organem podatkowym, że zachowano należytą staranność nawiązując współpracę z kontrahentem, któremu postawiono zarzuty dotyczące wyłudzenia VAT. Zachowanie należytej staranności można udowodnić np. przedstawiając informację, że zweryfikowano czy dostawca faktycznie wykonuje działalność gospodarczą sprawdzając wpis do CEIDG lub KRS, czy osoba podpisująca umowę w imieniu kontrahenta była do tego uprawniona (reprezentacja zgodna z KRS, prokurent, właściciel prowadzący działalność gospodarczą, pełnomocnik). Te informację pozwolą uprawdopodobnić, że należycie zweryfikowano kontrahenta z którym nawiązano współpracę, dochowano należytej staranności przy wyborze kontrahenta.

Zdarza się często, że kontrahent który ma już postawione zarzuty dotyczące wyłudzenia VAT, najczęściej przyjmującego formę obrotu pustymi fakturami, w części faktycznie wykonuje działalność podlegającą opodatkowaniu podatkiem VAT. W takiej sytuacji organy podatkowe rozpoczynają kontrole krzyżowe u wszystkich odbiorców z którymi kontrahent współpracował, starając się udowodnić, że wykonane przez kontrahenta czynności faktycznie nie miały miejsca. Dlatego po stronie odbiorców leży ciężar udowodnienia, że usługi lub dostawy towarów od tego kontrahenta faktycznie zostały zrealizowane oraz, że dochowano należytej staranności przy wyborze kontrahenta.

W przypadku gdy posiadane faktury nie odpowiadają rzeczywiście wykonanym usługom lub nie potwierdzają dostarczenia towarów, można:

  1. Skorygować deklaracje VAT – o ile nie rozpoczęła się jeszcze kontrola podatkowa, na czas kontroli prawo do korekt deklaracji jest zawieszone;
  2. Dobrowolnie poddać się odpowiedzialności – w przypadku kontroli skarbowej.

Masz kontrolę w zakresie wyłudzenia podatku VAT? Doradzamy firmom i osobom fizycznym na każdym etapie postępowania kontrolnego. Prowadzimy sprawy podatkowe oraz karno-skarbowe.

Obrona w sprawie wyłudzeń VAT

Kary i Sankcje za wyłudzenia VAT

Kary przewidziane za wyłudzenia VAT opisane są w KKS - Kodeksie Karnym Skarbowy i w Ordynacji Podatkowej. Wysokość kary będzie zależała od faktycznego uszczuplenia w podatku VAT lub wysokości narażenia na uszczuplenie w tym podatku.

Kary przewidziane w Kodeksie Karnym Skarbowym

Obecnie prowadzone są prace nad nowelizacją Kodeksu Karnego i zaostrzeniem kary przy kwocie wyłudzenia VAT przekraczającej 10.000.000 złotych do 25 lat pozbawienia wolności

Nowe kary i sankcje za wyłudzenia VAT 

Od 1 stycznia 2017 roku w wyniku nowelizacji ustawy o VAT, pojawiły się nowe sankcje podatkowe, nakładane w związku z nierzetelnym rozliczaniem podatku VAT przez podatników oraz za wystawianie tzw. pustych faktur.

Nowelizacja wprowadza tzw. sankcję tj. dodatkowe zobowiązanie podatkowe, które pojawi się, jeśli podatnik:

  1. w deklaracji VAT wykaże kwotę podatku niższą od należnej,
  2. nie złoży deklaracji i nie wpłaci kwoty zobowiązania podatkowego,
  3. dopuści się oszustw podatkowych, polegających na wystawianiu tzw. pustych faktur.

W pierwszym z wymienionych powyżej przypadków dodatkowa sankcja wyniesie 30% kwoty zaniżenia zobowiązania. Z kolei za wystawianie pustych faktur ma obowiązywać podwyższona stawka sankcji w wysokości 100 proc.

Według dodanego do ustawy o VAT nowego artykułu 110a, naczelnik urzędu skarbowego lub organ kontroli skarbowej będzie mógł określić odpowiednio wysokość prawidłowej należności podatkowej oraz ustalić dodatkowe zobowiązanie podatkowe w wysokości odpowiadającej 30% zaniżenia zobowiązania podatkowego, lub 30% zawyżenia zwrotu różnicy podatku, podatku naliczonego, lub różnicy podatku do obniżenia podatku należnego za następne okresy. Będzie to miało miejsce w przypadku, gdy podatnik:

  1. w złożonej deklaracji podatkowej wykazał:
    1. kwotę zobowiązania podatkowego niższą od kwoty należnej,
    2. kwotę zwrotu różnicy podatku lub zwrotu podatku naliczonego wyższą od kwoty należnej,
    3. kwotę różnicy podatku, do obniżenia podatku należnego za następne okresy wyższą, od kwoty należnej,
    4. kwotę zwrotu różnicy podatku lub kwotę zwrotu podatku naliczonego, lub kwotę różnicy podatku do obniżenia podatku należnego za następne okresy, a powinien wykazać kwotę zobowiązania podatkowego, którą miał wpłacić do urzędu skarbowego.
  2. nie złożył deklaracji podatkowej oraz nie wpłacił kwoty zobowiązania podatkowego.

Jak uniknąć kary i sankcji?

Sankcji można uniknąć, jeśli podatnik przed dniem kontroli lub wszczęcia postępowania kontrolnego, dokonał odpowiedniej korekty deklaracji podatkowej oraz wpłacił do urzędu skarbowego kwotę wynikającą z tej zmiany wraz z odsetkami za zwłokę.

Nowe kary i sankcje za tzw. Puste Faktury

Szczególnie uciążliwe sankcje dotyczą tych podatników, którzy wystawiają puste faktury. Stawka sankcji wynosi 100%, jeśli faktura została wystawiona przez podmiot, który w rzeczywistości nie istnieje, albo stwierdzała czynności, które nie zostały dokonane. Ta sama kara czeka podatnika podającego na fakturze VAT kwoty niezgodne z rzeczywistością lub fakturę potwierdzającą czynności pozorne.

Inne Oszustwa Podatkowe

Przestępstwa - Podatek VAT 

Najczęściej popełniane czyny zabronione opisane w Kodeksie Karnym Skarbowym:

Art. 54 KKS - Oszustwo Podatkowe

Art. 54 KKS stanowi, że:
§ 1. Podatnik, który uchylając się od opodatkowania, nie ujawnia właściwemu organowi przedmiotu lub podstawy opodatkowania lub nie składa deklaracji, przez co naraża podatek na uszczuplenie, podlega karze grzywny do 720 stawek dziennych albo karze pozbawienia wolności, albo obu tym karom łącznie.
§ 2. Jeżeli kwota podatku narażonego na uszczuplenie jest małej wartości, sprawca czynu zabronionego określonego w § 1 podlega karze grzywny do 720 stawek dziennych.
§ 3. Jeżeli kwota podatku narażonego na uszczuplenie nie przekracza ustawowego progu, sprawca czynu zabronionego określonego w § 1 podlega karze grzywny za wykroczenie skarbowe.

Oszustwo Podatkowe opisane w art. 54 KKS zasadza się na narażeniu podatku na uszczuplenie przez nieujawnienie właściwemu organowi podatkowemu przedmiotu lub podstawy opodatkowania lub niezłożenie deklaracji (gdy złożono deklarację nieprawdziwą wówczas mamy do czynienia z przestępstwem z Art. 56 KKS). Czyn ten może być popełniony wyłącznie umyślnie. Chodzi więc o celowe działanie w celu uniknięcia opodatkowania lub zmniejszenia jego wysokości. Odpowiedzialność na podstawie omawianego artykułu ponosi nie tylko podatnik ale również, zgodnie z art. 9 § 3 kks osoba, która na podstawie np umowy lub faktycznego wykonywania zajmuje się sprawami gospodarczymi osoby fizycznej, osoby prawnej albo jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej. Osobą taką może być np. główny księgowy zatrudniony w firmie czy też doradca podatkowy.

Przykład

Przykładowo odpowiedzialności za omawiany czy zabroniony będzie podlegała osoba, która podając organowi podatkowemu wysokość swoich zarobków zaniżyła je. W takim przypadku będziemy mieć do czynienia z podaniem błędnej podstawa opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Jeżeli kwota narażonego na uszczuplenie podatku nie przekroczy 200-krotność minimalnego wynagrodzenia za pracę wówczas osoba ta poniesie odpowiedzialność za przestępstwo z § 2. Natomiast w sytuacji, gdy kwota narażonego na uszczuplenie podatku nie przekroczy 5-krotności minimalnego wynagrodzenia za pracę, to czyn nasz będzie stanowił jedynie wykroczenie skarbowe, którego znamiona opisane zostały w § 3. Minimalne wynagrodzenie za pracę w 2015 roku wynosi 1750 zł brutto.

Prawo Karne Skarbowe

Art. 62 KKS - Nierzetelna Dokumentacja

Art. 62 KKS stanowi, że:
§ 1. Kto wbrew obowiązkowi nie wystawia faktury lub rachunku za wykonanie świadczenia, wystawia je w sposób wadliwy albo odmawia ich wydania, podlega karze grzywny do 180 stawek dziennych.
§ 2. Kto fakturę lub rachunek, określone w § 1, wystawia w sposób nierzetelny albo takim dokumentem posługuje się,
podlega karze grzywny do 240 stawek dziennych.
§ 3. Karze określonej w § 1 podlega także ten, kto wbrew obowiązkowi nie przechowuje wystawionej lub otrzymanej faktury lub rachunku, bądź dowodu zakupu towarów.
§ 4. Karze określonej w § 1 podlega także ten, kto wbrew przepisom ustawy dokona sprzedaży z pominięciem kasy rejestrującej albo nie wyda dokumentu z kasy rejestrującej, stwierdzającego dokonanie sprzedaży.
§ 5. W wypadku mniejszej wagi, sprawca czynu zabronionego określonego w § 1-4 podlega karze grzywny za wykroczenie skarbowe.

Nierzetelna dokumentacja to czyn zabroniony opisany w Art. 62 KKS, który penalizuje zachowania godzące w obowiązek prawidłowego dokumentowania zdarzeń, które mają znaczenie z punktu widzenia zobowiązań podatkowych. Co do zasady sprawcą omawianego przestępstwa może być jedynie podmiot obowiązany do wystawienia faktury lub rachunku za wykonane świadczenie. Obowiązek wystawienia faktury lub rachunku wynika głównie z przepisów Ordynacji Podatkowej oraz ustawy o podatku od towaru i usług. Zgodnie z ogólną regulacją art 87 § 1 Ordynacji Podatkowej podatnicy prowadzący działalność gospodarczą lub wykonujący wolny zawód obowiązani są - na żądanie kupującego lub usługobiorcy - wystawić rachunek potwierdzający dokonanie sprzedaży lub wykonanie usługi.

Wystawienie faktury albo rachunku w sposób wadliwy odróżnić należy od wystawienia faktury lub rachunku w sposób nierzetelny. Z wadliwością faktury lub rachunku mamy do czynienia, gdy nie spełniają one wymogów przewidzianych w przepisach szczególnych i tym samym zostają one zdyskwalifikowane jako dokumenty w aspekcie ich funkcji wynikających z prawa podatkowego.

Ważne

Zgodnie ze stanowiskiem panującym w orzecznictwie za fakturę nierzetelną natomiast, uznać należy fakturę nieodzwierciedlającą rzeczywistego przebiegu zdarzenia, jak i faktura fikcyjną, dokumentującą czynność nieistniejącą.

Przykładowo nie jest nierzetelnością faktury lub rachunku lecz jego wadliwością zastosowanie niewłaściwych stawek podatkowych lub nieuprawnione zastosowanie zwolnienia. Rozróżnienie to ma istotne znaczenie między innymi z punktu widzenia zagrożenia jakie ustawodawca przewidział za omawiane przewinienia. Surowszą karą, niż wadliwe wystawienie zagrożone jest bowiem wystawienie faktury lub rachunku w sposób nierzetelny albo posługiwanie się takim dokumentem. Pamiętać należy, że posługiwanie się fakturą nierzetelna będzie stanowiło przestępstwo skarbowe tylko wtedy, gdy godzi ono w obowiązek podatkowy. W innej bowiem sytuacji np. w przypadku posługiwania się nierzetelną fakturą po to, aby wprowadzić inną osobę w błąd i doprowadzić ją do niekorzystnego rozporządzenia mieniem, do czynienia mięć będziemy z przestępstwem oszustwa a nie z przestępstwem skarbowym z art 62 kks.

Sprawca dopuszcza się przestępstwa którego znamiona opisane zostały w § 3 tylko wtedy, gdy ciąży na nim prawny obowiązek przechowywania faktur, rachunków czy dowodów zakupów (inne dokumenty niż faktury i rachunki) . Zgodnie z art.112 ustawy o podatku od towaru i usług podatnicy są obowiązani przechowywać ewidencje prowadzone dla celów rozliczania podatku oraz wszystkie dokumenty związane z tym rozliczaniem do czasu upływu terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego. Natomiast obowiązek przechowywania kopii wystawionych rachunków został określony w przepisach Ordynacji podatkowej. W myśl jej regulacji podatnicy wystawiający rachunki są obowiązani kolejno je numerować i przechowywać kopie tych rachunków, w kolejności ich wystawienia, do czasu upływu okresu przedawnienia zobowiązania podatkowego.

Dokonanie sprzedaży z pominięciem kasy rejestrującej dotyczy sytuacji, w której podatnik nie rejestruje w kasie pojedynczych transakcji. Jeżeli natomiast podatnik w ogóle nie używa kas rejestrujących, pomimo iż ciąży na nim taki obowiązek, to czyn taki wypełnia znamiona przestępstwa nieprowadzenia księgi z art 60 kks.
W rozumieniu kodeksu karnego skarbowego wypadek mniejszej wagi o którym mowa w § 5 jest to czyn zabroniony jako wykroczenie skarbowe, które w konkretnej sprawie, ze względu na jej szczególne okoliczności - zarówno przedmiotowe, jak i podmiotowe - zawiera niski stopień społecznej szkodliwości czynu, w szczególności gdy uszczuplona lub narażona na uszczuplenie należność publicznoprawna nie przekracza ustawowego progu tj 5-krotności minimalnego wynagrodzenia za pracę, a sposób i okoliczności popełnienia czynu zabronionego nie wskazują na rażące lekceważenie przez sprawcę porządku finansowoprawnego lub reguł ostrożności wymaganych w danych okolicznościach, albo sprawca dopuszczający się czynu zabronionego, którego przedmiot nie przekracza kwoty małej wartości (200-krotność minimalnego wynagrodzenia za pracę), czyni to z pobudek zasługujących na uwzględnienie.

Wykroczenia - podatek VAT


Czytaj więcej

Artykuły tematyczne

Wynagrodzenie Adwokata i Radcy Prawnego

Wynagrodzenie kancelarii (a właściwie honorarium adwokackie) jest zawsze określane na podstawie umowy z klientem (wynika to wprost z art. 16 ust. 1 ustawy Prawo o adwokaturze). Jak ustala się jego wysokość?

Czytaj dalej »

Tajemnica adwokacka

Specyfika zawodu, a także wzgląd na konieczność utrzymywania gwarancji pozwalających na pełne zaufanie Klienta do adwokata, wymagają zachowania tajemnicy adwokackiej. Jej źródła oraz zakres precyzują przepisy prawa.

Czytaj dalej »

Warunkowe Umorzenie Postępowania Karnego

Odpowiedzialność karna bez tajemnic. Warunkowe umorzenie - co to jest? dla kogo? na czym polega? czy w mojej sprawie może dojść do warunkowego umorzenia? Warunkowe umorzenie to środek probacyjny, czyli szczególny środek odpowiedzialności karnej.

Czytaj dalej »

ZamknijStrona używa cookies (ciasteczek). W przeglądarkach internetowych można zmienić ustawienia dotyczące cookies. Zablokowanie możliwości zapisywania plików cookies może spowodować utrudnienia lub brak działania niektórych funkcji serwisu. Niedokonanie zmian ustawień przeglądarki internetowej na ustawienia blokujące zapisywanie plików cookies jest jednoznaczne z wyrażeniem zgody na ich zapisywanie.